« Le fanatisme se nourrit du mol acquiescement de tous » - Laurette Alexis-Monet

dimarts, 14 de juliol de 2015

OXI !





 Dimècres 15 de julhet : Manifestacion dins lo mond entièr per Grècia.



Tirat de : http://www.analyzegreece.gr/

dilluns, 13 de juliol de 2015

PERSPICACITÉ ENFANTINE


Un dròlle a son paire :

- Papà, te’n pregui, balha-me dos euros per un paure òme que brama per carrièra …

- Per que pas, fa lo paire. Mas de qué crida aquel paure òme ?

- Glacets, dos perfums, dos euros !

LA REINE DE PRUSSE S'ADRESSE AUX PEUPLES D'EUROPE

 

dijous, 9 de juliol de 2015

QU'ES AQUÒ ?



CORRIERE DELLA SERA 09 07 2015

L'ARROSEUR ARROSÉ

 

 
Dos òmes d’afar son a restaurar lo magasin novèl tot bèl just comprat. Se bevon lo cafè.

Dedins i a pas un gat, son que laissas e pas res dessús. Pèire ditz a Pau :

- Jògui que dins un momenton qualqu’un va nasejar e nos va demandar çò que vendèm.

Aviá pas acabat de parlar que, coma previst, un curiós punteja e demanda :

- De qué vendètz aicí ?

Pèire respond, trufaire :

- Vendèm de traucs del cuol.

Sul pic, l’autre torna :

- A ! Va tirar fòrça plan aquel afar, ja ne’n demòra pas que dos !

L'EUROPE A PEUR


 
Huma Dimanche 09 07 2015

dissabte, 4 de juliol de 2015

MÉDECINE



Un òme defunta. Aviá decidit de se far cremar.
Lo botan dins un ataüc e al fòc. L’ataüc brutla mas pas el.
Lo càmbian d’ataüc e i tornan botar fòc. Es totjorn çò même, l’ataüc crema mas pas l’òme.

E aquí la veusa que fa :

-     - Aquò m’estona pas brica, amb totes los anti-inflamatòris que preniá !

LES DOSSIERS DU CANARD N° 135



RÉACTIF LE GRAND-PÈRE





S’ausís trucar a la pòrta, puèi :
 
     - Bonjorn Sénher, volètz balhar per l’ostal de retirada ?
 
Lo vièlh :
 
- Fonsina, carga-te lo mantèl e apresta la valisa !

 

 

LES BONS CONSEILS


 
Tirat de : Les Nouvelles 31 (19 06 2015)

dilluns, 22 de juny de 2015

VACANCES


BACCALAUREAT



Una joventa polideta e plan cortavestida  dintra dins la sala d’examen per passar l’oral del bac.
Lo professor sembla tremolat. Quequeja un pauc en balhar lo subjècte e la joventa respond amb d’ulhadas e se bidorsa :
-      - Sabi pas, aprenguèri pas la leçon…
Lo professor, un pauc geinat, li demanda :
-      - Vos prepausi un autre subjècte o un rendetz-vos ?
-     - O Sénher, estimariái mai un rendetz-vos (en rosejar un pauc ça que la).
-     -  Va plan ! Alara… a l’an que ven !

WOLINSKI

totjorn (malurosament) d'actualitat


dijous, 18 de juny de 2015

ITALO CALVINO (seguida e fin)

I coparàs pas un còp de mai, mas aqueste es lo darrièr : una novela tirada de Marcovaldo ou Les saisons en ville d'Italo Calvino.
Congosta-te !



Lo bòsc de l’autorota

Dins lo mond, la fred se manifèsta de mai d’un biais : corrís sus la mar coma de cavals, tomba sul campèstre coma de nivols de sautabocs. En vila, es una lama de cotèl que te copa las carrièras e s’engulha pels intersticis dels ostals sens caufatge. Aquel ser, en çò de Marcovaldo, s’èran cremats los darrièrs branquilhons e tota la familha, emmantelada cap e tot, agachava las brasas s’atudar dins lo fornèl e la bugada que s’escapava de las bocas al buf de cadun. Se calavan ; la bugada disiá per els : Domitilla l’exalava en longs traits coma de sospirs ; los mainatges, enjaurits, coma s’èran de botiòlas de sabon ; Marcovaldo el, la lançava cap al plafon, a bassacadas, coma de lambrets d’engeni tanlèu desapareguts.
A la fin Marcovaldo prenguèt una decision :
-      Me’n vau anar cercar de lenha ; e amb un pauc d’astre benlèu ne’n  trobarai.
S’engulhèt quatre o cinc jornals entre camisa e veston per s’aparar de la fred, amaguèt una rassega jol mantèl e sortiguèt dins la nuèit, la familha lo seguissent fin al sulhet comola d’esper, mentre que produisiá a cada pas un brut de papièr estrifat e que la rassega despassava a còps del còl del mantèl.
Anar cercar de lenha en vila : aquò’s aisit de dire !
Marcovaldo s’endralhèt sul pic cap a un ortalet public doas carrièras mai luènh. Tot èra desèrt. Marcovaldo espepissiá un per un los arbres desnudats, en pensar a sa familha que l’esperava...
Lo pichon Michelino, que clacava de las dents, legissiá de contes dins un libre manlevat a la bibliotèca de l’escòla. Aquel libre contava l’istòria d’un mainatge, filh de boscatièr que, armat d’un pigasson, anava cercar de lenha dins un bòsc.
-      Vaquí ont cal anar diguèt, dins lo bòsc ! Es aquí que i a de lenha !
Nascut e abalit en vila, Michelino aviá pas jamai vist de bòsc, quitament de luènh.
Tanlèu dit, tanlèu fait. S’endevenguèt amb sos fraires e un prenguèt un pigasson, l’autre un croquet, un autre encara una còrda ; diguèron al reveire a la maire e cerquèron un bòsc.
S’enanavan per la vila dins lo lum dels reverbèrs e vesián sonque d’ostals : pas cap de bòsc. Crosavan de còps unes rares passants mas gausavan pas demandar ont èra lo bòsc. Arribèron atal a las termièras de la vila, aquí ont s’acaban los ostals, ont la carrièra ven autorota.
Alara, de cada part d’aquela autorota, ça que la, los mainatges vegèron lo bòsc : un bòsc amb fòrça arbres estranhs qu’amagavan la plana. D’arbres de las cambas finas, finas, drets o clinats amb de grandas cabeleduras platas d’un aspècte fòrça estranh e de colors tanben fòrça estranhas quand una veitura en passant los esclairava amb sos fars. De brancas en forma de dentifrici, de cara, de formatge, de man, de rasor, de botelha, de vaca, de ròda, esteladas de tot un folhum de letras de l’alfabet.
-      Òsca ! diguèt Michelino. Sèm dins lo bòsc !
Enfachinats los tres fraires agachavan la luna que se levava entremièg  aquelas ombras estranhas.
-      Qu’es polit !
Michelino lor remembrèt sul pic l’objectiu de l’expedicion : la lenha pel fornèl. Atal copèron un arbrilhon que rementava una primavèra jauna, lo trocegèron e lo portèron a l’ostal.
Quand tornèt amb una magra brassada de brancas banhadas, Marcovaldo trobèt lo fornèl alucat.
-      Ont avètz trobat aquò ? bramèt en mostrar las rèstas del panèl publicitari que, en contraplacat, aviá cremat lèu lèu.
-      Dins lo bòsc ! diguèron los mainatges.
-      Quin bòsc ?
-      Lo bòsc de l’autorota. N’i a fòrça.
Coma èra tant aisit e que caliá encara de lenha, tant valiá faire coma los mainatges. Marcovaldo tornèt sortir amb la rassega e ganhèt l’autorota.
L’agent de la circulacion Astolfo aviá marrida vista ; e la nuèit, en faire son servici amb la motocicleta, li auriá calgut de lunetas ; mas o disiá pas que crenhissiá per l’abançament.
Aquel ser, avián senhalat una còla de mainatges que copavan los panèls publicitaris de l’autorota. L’agent Astolfo decidiguèt d’anar veire.
Ara, de cada costat de l’autorota, de siloètas estranhas reprovadoiras e bracejantas acompanhavan Astolfo que, en fronzir sos uèlhs de tucle, espepissava caduna. E vaquí que lo lum de sa maquina susprend un pichon quilhat sus un panèl. Astolfo frena :
-      Òu tu, que fas en naut ? Davala sul pic !
Mas lo mainatge bolega pas e tira la lenga. Astolfo s’acèrca e vei qu’es una reclama per un formatjon amb un nenet que se congosta.
-      A òc... çò ditz.
E torna partir a fum de calhau.
Pauc de temps après, dins l’ombra d’un grand panèl, vaquí qu’esclaira una cara trista e espaurugada.
-      Boleguètz pas ! Ensagètz pas de fúger !
Mas degun bolega pas ; es una cara dolorosa al mièg d’un pè cobèrt d’agacins : una publicitat per un agacincida.
-      Fasètz excusa ! ditz Astolfo.
E torna partir al mai viste.
Un panèl que glorifica de pastilhas per combatre lo mal de cap representa una testassa umana, las mans davant los uèlhs del patiment. Astolfo passa davant e lo far esclaira Marcovaldo que, trinchat en cima del panèl, ensaja de se’n copar un tròç amb la rassega. Esbleugit pel lum, Marcovaldo se fa pichon pichon e demòra quiet, acrocat a una de las aurelhas de la testassa, amb la rassega que n’es ja al mitan del front.
Astolfo agacha menimosament e fa :
-      A òc la pastilha « Stopviste »... un bon panèl aquí ! Plan trobat ! Aquel omenet en naut amb la rassega representa lo mal de cap que copa lo cap en dos ! Ai comprés sul pic !
E torna partir content.
Tot es torrada e silenci. Marcovaldo bufa de solatjament, se torna dreçar sul tròç de contraplacat per reprene son trabalh. Lo cruissiment amortit de la rassega sus la lenha s’espandís dins lo cèl banhat de luna.

divendres, 29 de maig de 2015

 

DIMANCHE 31 MAI







Mas i a tanben lo Salon del Libre Occitan a St Orenç...
e tanben los 1/4 de finala de federala 2 en rugby...
Cossí faire ?

MIRACLE



      Tapon e Poneta an totes dos 50 ans. Una masca demanda a Tapon de far un vòt. El respond que vòl una femna 30 ans mai jove qu’el. Lo miracle se fa sul pic : ara Tapon se manja los quatre-vint !

THÉÂTRE OCCITAN

 
Aquí doas pèças d’Andrieu Bossac.Mai d’entresenhas sus l’autor :

BOYCOTT

 
 
L’ex cantaira del grop catalan Ojos de Brujo, Maria Abad, deviá participar al concèrt Méditerranée a Ashdod (en Israël, pròche la bande de Gaza) lo 11 de junh venent.
S’es dignament descomandada.
 

dijous, 7 de maig de 2015

THAT IS THE QUESTION


« E de qué fasiá Dieu abans de crear l’univèrs ?

- Abans de fargar cèl e tèrra, Dieu creèt l’infèrn pel monde que pausan aquela mena de question.»

Sant Augustin (Confessions).

dilluns, 4 de maig de 2015

JOURNÉE DU LIVRE OCCITAN


Lo 31 de mai de 2015 a Sent Orenç. Aquí lo programa :

dissabte, 2 de maig de 2015

SANS COMMENTAIRE



- Papà, papà, qual es lo mot que se trapa a la fin del diccionari ?

- O te cal demandar a la maire, es ela qu’a totjorn lo darrièr mot.

NOURRIR LA PLANÈTE


Publicat dins « Il Manifesto »

dimecres, 29 d’abril de 2015

SUSCEPTIBILITÉ


Aquel òme èra tant talament sospechós que, al cementèri, faguèt marcar sus la tomba  :
 
« DE QU'AGACHAS ENCARA ? »

COMMENT FLIQUER TOUS LES FRANÇAIS ?


                                                                                                 HD 16-04-2015

COMMENT ENTERRER (DISCRETEMENT)LES AFFAIRES ?

 

                                                                                              HD 16-04-2015
 

dimecres, 22 d’abril de 2015

ITALO CALVINO (suite)

I pòdi pas téner : aquí una autra pagina de las aventuras de Marcovaldo.



La gamèla

 

Primièr, lo plaser que tiram d’aquela aisina redonda e plata que sonam gamèla,  aquò’s que se desvissa. Ja, lo fait de ne desvissar lo cabucèl vos fa venir l’escupit, subretot quand sabèm pas encara çò que conten, que, per exemple, es la femna que la vos apresta cada matin. Un còp tombat lo cabucèl, vesèm aquí lo manjar : salcissas e lentilhas o uòus durs e bledaraba o encara polenta e merluça, tot aquò plan adobat dins aquel arial circulari coma o son, sul mapamonde, los continents e las mars. E quitament se i a pas grand causa, avèm ça que la l’impression qu’es substancial e sarrat. Un còp desvissat, lo cabucèl servís de sieta, tant i a qu’avèm alara doas aisinas e que podèm destriar lo contengut de la gamèla.

Marcovaldo, après aver desvissat lo cabucèl e niflat la bona flaira del repais, tira de la pòcha lo cobèrt estropat que pòrta totjorn amb el dempuèi qu’a miègjorn manja a la gamèla puslèu que de tornar al sieu. Las primièras forquetadas servisson a desrevelhar un pauc aquela noiridura agrepida, a balhar l’aspècte e l’atrait d’un plat tot bèl just servit a aquela mangiscla arrucada d’oradas. Alara començam de se mainar que i a pas grand causa, e se disèm : « Val mai manjar dapasset », mas avèm ja portat a la boca d’un biais lèst e golard las primièras forquetadas.

D’en primièr, sentissèm tota la tristessa d’un repais fred, mas lèu tornam gaujós, en tornar trobar la bona flaira de la taula familiala carrejada dins un lòc inacostumat. Marcovaldo a començat de mastegar doçament ; s’es sietat sul banc d’una avenguda, al ras d’ont trabalha. Coma demòra luènh, e que tornar al sieu a miègjorn fa pèrdre temps e degalhar fòrça bilhetas de tram, pòrta son dinnar dins la gamèla comprada especialament e lo manja defòra en agachar passar lo mond ; puèi se’n va beure a una font. Se sèm a la davalada e que fa bèl temps, se causís una plaça solelhada ; las fuèlhas rossèlas e lusentas que tomban dels arbres li servisson de toalheta ; las pèls de salcissòt, las dona als gosses barrutlaires que tardan pas a venir sos amics ; e las micas de pan profeitaràn als aucèls tre que l’avenguda serà tornada quieta.

En tot manjar, Marcovaldo se demanda : « Perqué la cosina de la femna me fa plaser quand la mangi aicí, alara qu’a l’ostal, amb las garrolhas, los guirguilhs, los deutes que ne parlam sens relambi, aquò me ditz pas res del res ? » Puèi se soven : « Òi, ara me rementi, tot aquò son las sòbras d’ièr. E vaquí qu’es tornarmai d’ umor marrida, benlèu perqu’es forçat de manjar de rèstas fredas e rancejantas, benlèu tanben perque l’alumini de la gamèla balha a la mangisca un gost de metal, mas una pensada vira dins son cap : « Vaquí que sola l’idea de Domitilla me degalha los dinnars que fau tot solet , sens ela. »

Ara, se maina qu’a gaireben acabat lo repais e, tornarmai, li sembla de manjar un quicòm de gostós, de requist, e acaba amb vam las darrièras forquetadas que son al mai prigond de la gamèla, las que sentisson mai a metal. Puèi, d’agachar l’aisina voida e graissosa, lo vaquí que torna tristonet.

Alara estropa e empòcha tot, se lèva; es encara tròp lèu per tornar al trabalh. Dins las grandas pòchas de la vèsta, los cobèrts jogan del tambor sus la gamèla voida. Marcovaldo se’n va dins un cafè e comanda un veirat de vin plen al ras, o un cafè. Puèi agacha las còcas dins la veirina, las boitas de bonbons e de nogat, se convenc que n’a pas enveja, que desira pas res, agacha un moment una partida de baby-foot, manièra de se probar que cèrca solament de passar léser e non pas de desbrembar qu’a encara talent. Ganha la carrièra. Los trams son encara cofles. L’ora se sarra que cal tornar al trabalh, çò que fa.

Qualques jorns abans, per de rasons personalas, la femna Domitilla aviá comprat un fais de salcissa. E tres sers a de reng Marcovaldo sopèt de salcissa als naps. Mas aquelas salcissas devián èsser de salcissa de gos ; la quítia odor bastava per copar l’apetís. E pels naps, aquels legums palles e fugidisses, justament Marcovaldo n’èra dempuèi totjorn afastigat.

A miègjorn tornarmai una salcissa als naps dins la gamèla, una salcissa freda e graissosa. Capleugièr coma èra, desvissava totjorn lo cabucèl amb curiositat e gormandisa, sens se rementar de çò qu’aviá manjat la velha per sopar; e cada jorn, èra totjorn tan deçauput. Lo quatren jorn, plantèt sa forqueta dins la salcissa, la sentiguèt encara un còp, se levèt de son banc e, en téner la gamèla dubèrta, se botèt a marchar distraitament per carrièra. Lo mond, suspreses, agachavan aquel òme que se passejava una forqueta d’una man e una gamèla de l’autra : semblava que trantalhava de portar a la boca la primièra forquetada.

Una votz d’enfant lo sonèt :

-      Òu tu sénher !

Marcovaldo levèt los uèlhs. Un enfant demorava a la fenèstra d’un ostal bèl, acoidat sul relaisset ont èra pausada una escudèla.

-      Òu sénher ! De que manjas ?

-      De salcissa e de naps.

-      Astruc ! diguèt l’enfant.

-      De qué ? faguèt Marcovaldo d’un aire malsegur.

-      Quand pensas que deuriái manjar de cervèla frita...

Marcovaldo agachèt l’escudèla sul relaisset : i aviá una cervèla frita mofla e boclada coma un amolonament de nivols. Las narras de Marcovaldo ne’n trementiguèron.

-      Perqué ? T’agrada pas la cervèla ?... demandèt a l’enfant.

-      Non ! M’an embarrat aicí per me castigar perque voliái pas la manjar. Mas ieu la vòli escampar per la fenèstra.

-      Aimas la salcissa ?

-      Òc, sembla una sèrp... Al nòstre ne’n manjam jamai...

-      Alara me balhas ton escudèla e te balhi ma salcissa.

-      Òsca !

L’enfant èra tot content. Parèt son escudèla de porcelana e una forqueta d’argent escalprada a Marcovaldo ; e aqueste li donèt sa gamèla amb la forqueta d’estam.

Puèi se botèron totes dos a manjar : l’enfant sul relaisset, Marcovaldo sietat sus un banc qu’èra en fàcia. Totes dos s’esperlecavan las bocas en dire qu’avián jamai tastat quicòm de tan bon.

Mas subte, darrièr l’enfant apareguèt una governanta, las mans a las ancas.

-      Mon Dieu ! Mon monsuròt ! Mon Dieu ! De qué manjatz aquí ?

-      De salcissa ! diguèt l’enfant.

-      E qual la vos donèt ?

-      Aquel sénher aquí.

E mostrèt Marcovaldo qu’arrestèt son long e menimós mastegatge d’un tròç de cervèla.

-      De qué ? Volètz m’escampar aquò ! Lèu lèu !

-      Mas qu’es bonicòt...

-      E la vòstra escudèla ? La vòstra forqueta ?

-      Son lo sénher que las a.

E mostrèt tornarmai Marcovaldo que teniá sa forqueta en l’aire ont èra encara engulhat un tròç de cervèla.

La governanta se botèt a bramar :

-      Raubaire ! Raubaire ! Los cobèrts !

Marcovaldo se levèt, agachèt un moment la cervèla frita que ne’n demorava encara una mitat, s’acerquèt de la fenèstra, pausèt sul relaisset escudèla e forqueta, fixèt desdenhosament la governanta, e s’enanèt. Ausiguèt la gamèla rebalar sul trepador, las lagremas de l’enfant, lo brut de la fenèstra que tampavan brusquament. Se baissèt per amassar la gamèla e lo cabucèl. Èran un pauc embotits ; ara lo cabucèl se vissava pas plan. Fiquèt tot aquò dins sa pòcha e s’enanèt al trabalh.

 

En francés : Marcovaldo ou les Saisons à la ville

En italian : Marcovaldo ovvero Le stagioni in città